O skuteczności leku może decydować także to, co trafia na talerz i do szklanki. Na najważniejsze połączenia wymagające ostrożności zwraca uwagę farmaceuta Szymon Spruciński, reprezentujący fundację Farmaceuta Bliżej Ciebie.
Czym popijać tabletki? Nie każdy napój się nadaje
Farmaceuta zaleca niegazowaną wodę, przegotowaną i ostudzoną. Odradza natomiast wodę o wysokiej mineralizacji: zawarty w niej wapń może utrudniać przyswajanie bisfosfonianów, czyli leków wykorzystywanych przy osteoporozie.
Kofeina może zmieniać stężenie klozapiny i innych wybranych leków przeciwpsychotycznych oraz osłabiać efekt preparatów nasennych czy stosowanych przy nietrzymaniu moczu. Herbata również może ograniczać przyswajanie części leków.
Osobną pułapką jest grejpfrut — zarówno owoc, jak i wyciśnięty z niego sok. W połączeniu z niektórymi statynami obniżającymi cholesterol LDL może doprowadzić do nadmiernego wzrostu stężenia leku we krwi. Interakcje dotyczą także części antybiotyków.
Przed jedzeniem, przy stole czy po posiłku?
Paracetamol przyjęty przed jedzeniem szybciej się wchłania. Stosowany w dawce terapeutycznej nie drażni ani nie uszkadza śluzówki żołądka. Inaczej jest z niesteroidowymi lekami przeciwzapalnymi: ibuprofen, naproksen oraz kwas acetylosalicylowy, obecny w aspirynie czy polopirynie, zwykle przyjmuje się podczas jedzenia albo po nim.
Metforminę stosowaną przy cukrzycy zaleca się zażywać razem z posiłkiem lub tuż po jego zakończeniu, co zmniejsza ryzyko problemów trawiennych. Podobna zasada dotyczy steroidów, między innymi prednizonu.
Allopurynol, wykorzystywany w terapii dny moczanowej, również przyjmuje się po jedzeniu i popija pełną szklanką wody. Posiłek pomaga ograniczyć nudności oraz wymioty.
Tłuszcz ułatwia przyswajanie witamin A, D, E oraz K, ale przy sildenafilzie może opóźnić efekt. Ta substancja, obecna w części preparatów na zaburzenia erekcji, pozostaje w żołądku dłużej wraz z tłustym jedzeniem.
Warzywa, błonnik i białko — ważne przy konkretnych lekach
Przy warfarynie lub acenokumarolu znaczenie ma stała ilość witaminy K w diecie. Jej źródłami są między innymi jarmuż, szpinak, natka pietruszki, sałata, kapusta oraz brukselka. Nagłe zwiększenie ich porcji może osłabić efekt przeciwkrzepliwy. Nie chodzi o wykreślenie warzyw z jadłospisu, lecz o unikanie dużych zmian i uzgodnienie diety z lekarzem.
Przy digoksynie, podawanej między innymi chorym z niewydolnością serca, przeszkodą może być obfite w błonnik śniadanie: owsianka, razowy chleb czy suplement z dużą porcją błonnika. Mogą one ograniczać wchłanianie substancji. Preparaty z digoksyną najlepiej zażywać przed jedzeniem lub podczas posiłku, który nie zawiera dużo błonnika.
Z kolei duża porcja białka może utrudniać wchłanianie lewodopy, stosowanej między innymi przy chorobie Parkinsona. Do mózgu dociera wtedy mniej substancji czynnej, a objawy mogą gwałtownie powrócić.
Dziurawiec i leki na osteoporozę: dodatkowe zasady
Dziurawiec może niebezpiecznie oddziaływać z wieloma preparatami. Dotyczy to między innymi antykoncepcji w tabletkach, antydepresantów — szczególnie SSRI oraz SNRI — i leków przeciwzakrzepowych, w tym warfaryny.
Po przyjęciu doustnego bisfosfonianu trzeba pozostać w pozycji pionowej przez minimum 30 minut. Położenie się sprzyja zaleganiu preparatu i może skutkować podrażnieniem, a nawet owrzodzeniem przełyku.
Przed zmianą pory zażywania preparatu lub sposobu łączenia go z jedzeniem należy sprawdzić ulotkę i skonsultować się z farmaceutą albo lekarzem.
źródło: Urząd Miasta Zielona Góra
