250 lat temu, Zielona Góra była świadkiem jednej z najbardziej dramatycznych katastrof budowlanych w swojej historii. Najstarszy kościół w mieście, pw. św. Jadwigi, stracił swoją wieżę w wyniku zawalenia, co pociągnęło za sobą śmierć jednej osoby i rany dwóch innych. Analizując to wydarzenie, wielu wskazuje na długotrwałe zaniedbania jako główną przyczynę tragedii.
Przyczyny katastrofy
14 lipca 1776 roku, mieszkańców Grünbergu przeraziła wiadomość o zawaleniu się wieży kościoła. Choć większość z nich była protestantami, to upadek gotyckiej, katolickiej świątyni musiał wywrzeć ogromne wrażenie. Pomimo wcześniejszych sygnałów ostrzegawczych, takich jak odkryte w 1774 roku pęknięcie w murze, zaniedbania i lekceważenie problemu doprowadziły do tragedii. Brak działań w odpowiedzi na ostrzeżenia cieśli miejskiego Gottfrieda Fischera, który już 40 lat wcześniej sugerował konieczne naprawy, okazał się fatalny.
Odbudowa i nowe wyzwania
Po katastrofie, w 1780 roku rozpoczęto budowę nowej wieży. Choć nowe fundamenty były głębsze i solidniejsze, to jednak brak funduszy wpłynął na jej wysokość i estetykę. Nowa konstrukcja była znacznie mniej imponująca niż jej poprzedniczka. Historia kościoła pw. św. Jadwigi sięga I połowy XV wieku, co czyni go najstarszym zachowanym kościołem w Zielonej Górze, mimo że budowla wielokrotnie była niszczona przez pożary i inne kataklizmy.
Ocalałe dzwony i dalsze losy kościoła
Jednym z ciekawszych aspektów katastrofy jest fakt, że dzwony kościelne przetrwały upadek wieży. Szybko zbudowano drewniane rusztowanie, aby je zabezpieczyć. Z powodu zniszczeń, msze święte przeniesiono do Kaplicy Ogrójcowej, a później do tzw. „kościoła polskiego”. Ostateczna odbudowa kościoła, wsparta przez lokalne władze, zakończyła się w 1780 roku, kiedy to dzwony ponownie zawisły na nowej wieży. W 1783 roku, zainstalowano także instalację odgromową, aby zapobiec przyszłym katastrofom spowodowanym uderzeniami piorunów.
Tajemnice wysokości wieży
Wysokość zawalonej wieży jest tematem wielu spekulacji. Istnieją sprzeczne informacje dotyczące jej wysokości, a niektóre źródła historyczne podają, że mogła osiągać nawet 84 metry. Jednak wydaje się to mało prawdopodobne, biorąc pod uwagę ówczesne technologie i możliwości budowlane. Wiadomo, że obecna wieża, zbudowana w 1832 roku, mierzy 40 metrów, co jest bardziej realistycznym wymiarem dla tego rodzaju konstrukcji.
Źródło: Urząd Miasta Zielona Góra